หากลืมกินยาคุมแบบ24+4 เกินไม่เกิน12ชม.แค่1เม็ด จะเป็นอะไรไหมคะ ประสิทธิภาพในการคุมกำเนิดจะเท่าเดิมไหมคะหรือต้องใช้ถุงยางอนามัยร่วมด้วยคะ

คำตอบ

ยาคุมกำเนิดแบบเม็ดชนิดฮอร์โมนรวมสามารถให้ประสิทธิภาพในการคุมกำเนิดสูงสุดได้ตั้งแต่แผงแรกหากรับประทานภายใน 5 วันนับจากวันแรกที่เริ่มมีประจำเดือน กรณีที่ลืมรับประทานยาเม็ดฮอร์โมน 1 เม็ดยังคงมีประสิทธิภาพในการคุมกำเนิด เนื่องจากช่วงเวลาที่ขาดยาสั้น ๆ ส่งผลต่อการพัฒนาของถุงไข่ในรังไข่น้อยมาก และมีความเสี่ยงต่ำที่จะเกิดการตกไข่ [1] โดยจากคำแนะนำการใช้ยาคุมกำเนิด [2] และข้อมูลเอกสารกำกับยา [3] แนะนำว่าหากลืมรับประทานยาเม็ดฮอร์โมนเพียง 1 เม็ด และนึกขึ้นได้ภายใน 48 ชั่วโมงนับจากเวลาที่รับประทานครั้งสุดท้าย ให้รับประทานทันที 1 เม็ด และรับประทานตามเวลาปกติอีก 1 เม็ด (ในวันนั้นจะได้รับประทานทั้งหมด 2 เม็ด) โดยไม่จำเป็นต้องคุมกำเนิดโดยวิธีอื่นร่วมด้วย แต่ในกรณีที่ลืมรับประทานยาเม็ดฮอร์โมนติดต่อกัน 2 เม็ดขึ้นไป หรือนึกขึ้นได้เกิน 48 ชั่วโมงนับจากเวลาที่รับประทานครั้งสุดท้าย ให้รับประทานยาเม็ดที่ลืมทันทีที่นึกขึ้นได้ และไม่ต้องรับประทานยาเม็ดที่ลืมก่อนหน้านั้น จากนั้นรับประทานตามเวลาปกติอีก 1 เม็ด (ในวันนั้นจะได้รับประทานทั้งหมด 2 เม็ด) และใช้การคุมกำเนิดวิธีอื่นร่วมด้วย เช่น ใช้ถุงยางอนามัย จนกว่าจะได้รับประทานเม็ดฮอร์โมนต่อเนื่องครบ 7 วัน แต่หากเม็ดที่ลืมอยู่ในช่วงเม็ดที่ 15-21 ของแผง หลังจากรับประทานยาเม็ดฮอร์โมนแผงเดิมจนหมด ให้เริ่มแผงใหม่ได้ทันทีโดยที่ไม่ต้องรับประทานเม็ดที่ไม่มีฮอร์โมนของแผงเดิม [4]

Reference:
1. Zapata LB, Steenland MW, Brahmi D, Marchbanks PA, Curtis KM. Effect of missed combined hormonal contraceptives on contraceptive effectiveness: a systematic review. Contraception. 2013;87(5):685-700.
2. Curtis KM, Nguyen AT, Tepper NK, Zapata LB, Snyder EM, Hatfield-Timajchy K, et al. U.S. Selected Practice Recommendations for Contraceptive Use, 2024. MMWR Recomm Rep. 2024;73(3):1-77.
3. Bayer HealthCare Pharmaceuticals. YAZ® (drospirenone/ethinyl estradiol)) tablets [Internet]. Silver Spring, MD: U.S. Food and Drug Administration; 2018 [cited 2026 May 7]. Available from: https://www.accessdata.fda.gov/drugsatfda_docs/label/2023/021676s020lbl.pdf
4. สภาเภสัชกรรม. ยาเม็ดคุมกำเนิด (Oral contraceptive tablets). ใน: คู่มือทักษะตามเกณฑ์ความรู้ความสามารถทางวิชาชีพของผู้ประกอบวิชาเภสัชกรรม (สมรรถนะร่วม) พ.ศ. 2562. กรุงเทพมหานคร; 2562. หน้า 144-7.

Keywords:
ยาเม็ดคุมกำเนิด, ลืมรับประทานยา, ประสิทธิภาพของยาเม็ดคุมกำเนิด