Carbapenems เป็นยาหลักสำหรับรักษาการติดเชื้อจากเชื้อแบคทีเรียดื้อยา โดยเฉพาะเชื้อที่สร้างเอนไซม์ extended-spectrum β-lactamase (ESBL) อย่างไรก็ตาม ยากลุ่มนี้ที่เคยมีใช้กันมายาวนาน ได้แก่ imipenem, ertapenem และ meropenem ล้วนมีรูปแบบเป็นยาฉีด เนื่องจากโมเลกุลของ carbapenems เหล่านี้ไม่คงตัวในสภาวะกรดและดูดซึมผ่านทางเดินอาหารได้ไม่ดี จึงไม่สามารถรับประทานได้ ส่งผลให้ผู้ป่วยส่วนหนึ่งที่ใช้ carbapenems จนอาการดีขึ้นแล้วยังจำเป็นต้องได้รับยาทางหลอดเลือดดำต่อ เพื่อแก้ไขปัญหาดังกล่าว จึงมีการพัฒนา tebipenem ให้อยู่ในรูป prodrug โดยเติมหมู่ pivaloyloxymethyl (POM) หรือ pivoxil เพื่อเพิ่มความสามารถในการดูดซึมผ่านเยื่อบุลำไส้ เมื่อเข้าสู่กระแสเลือด หมู่ POM จะถูกเอนไซม์ carboxylesterases กำจัดออก ทำให้ได้ tebipenem ซึ่งเป็น active drug และมีฤทธิ์ต้านเชื้อแบคทีเรีย จากกลไกนี้ทำให้ tebipenem pivoxil ในรูป hydrobromide เป็น carbapenems ชนิดรับประทานตัวแรก
Tebipenem pivoxil ได้รับการอนุมัติจาก USFDA เมื่อวันที่ 17 มิถุนายน พ.ศ. 2569 สำหรับรักษา complicated urinary tract infection (cUTI) จากผลการศึกษาระยะที่ 3 ชื่อ PIVOT-PO ซึ่งเป็นการศึกษาแบบ randomized, double-blind, double-dummy เปรียบเทียบ tebipenem pivoxil hydrobromide 600 มิลลิกรัม รับประทานทุก 8 ชั่วโมง กับ imipenem/cilastatin 500 มิลลิกรัม ฉีดเข้าหลอดเลือดดำทุก 6 ชั่วโมง ในผู้ป่วยผู้ใหญ่ที่เข้ารับการรักษาในโรงพยาบาลด้วย cUTI หรือ acute pyelonephritis โดยใช้ยาเป็นเวลา 7-10 วัน มีผู้ป่วยที่เข้าเกณฑ์สำหรับการวิเคราะห์ผลจำนวน 929 ราย ประเมินผลเป็นอัตราความสำเร็จโดยรวมของการรักษา (overall response) ซึ่งประกอบด้วยการหายของอาการทางคลินิกร่วมกับการกำจัดเชื้อก่อโรค ผลการศึกษาพบว่า tebipenem pivoxil มีประสิทธิภาพไม่ด้อยกว่า (non-inferior) imipenem/cilastatin โดยมีอัตราความสำเร็จของการรักษา 58.5% และ 60.2% ตามลำดับ (adjusted treatment difference -1.3%; 95% CI -7.5 ถึง 4.8) และให้ผลลัพธ์สอดคล้องกันในผู้ป่วยที่ติดเชื้อ ESBL-producing Enterobacterales ซึ่งเป็นเชื้อก่อโรคสำคัญของ cUTI โดยมีอัตราความสำเร็จของการรักษา 52.2% และ 56.8% ตามลำดับ ด้านความปลอดภัยพบว่า tebipenem pivoxil มีอุบัติการณ์ของอาการไม่พึงประสงค์ใกล้เคียงกับ imipenem/cilastatin โดยอาการที่พบบ่อย ได้แก่ ท้องเสีย (8.1% เทียบกับ 2.7%) และปวดศีรษะ (3.0% เทียบกับ 3.4%) ซึ่งส่วนใหญ่มีความรุนแรงเล็กน้อยถึงปานกลาง
ผลการศึกษาดังกล่าวสนับสนุนว่า tebipenem pivoxil เป็นยาทางเลือกชนิดรับประทานที่มีประสิทธิภาพใกล้เคียงกับการฉีด imipenem/cilastatin ในผู้ป่วย cUTI และอาจช่วยสนับสนุนการเปลี่ยนจากยาฉีดเป็นยารับประทาน เพื่อลดระยะเวลาการนอนโรงพยาบาล อย่างไรก็ตาม การใช้ยาในเวชปฏิบัติควรอยู่ภายใต้หลัก antimicrobial stewardship และพิจารณาตามผลเพาะเชื้อและความไวต่อยาของเชื้อก่อโรคเป็นสำคัญ
เอกสารอ้างอิง
1. U.S. Food and Drug Administration. FDA approves first oral carbapenem therapy for complicated urinary tract infections [Internet]. Silver Spring (MD): U.S. Food and Drug Administration; 2026 Jun 17 [cited 2026 Aug 6]. Available from:
https://www.fda.gov/drugs/news-events-human-drugs/fda-approves-first-oral-carbapenem-therapy-complicated-urinary-tract-infections.
2. GSK. Utebzi (tebipenem pivoxil) tablets, for oral use: prescribing information [Internet]. Research Triangle Park (NC): GSK; 2026 [cited 2026 Aug 7]. Available from:
https://gskpro.com/content/dam/global/hcpportal/en_US/Prescribing_Information/Utebzi/pdf/UTEBZI-PI-PIL.PDF.
3. Hong DK, Ascioglu S, Bhatt N, Critchley IA, Gaber M, Gasink LB, et al. Oral Tebipenem Pivoxil Hydrobromide versus Intravenous Imipenem-Cilastatin in Patients with Complicated Urinary Tract Infections or Acute Pyelonephritis: Efficacy and Safety Results from the Phase 3 PIVOT-PO study. Open Forum Infectious Diseases. 2026;13(Supplement_1):ofaf695.003.
