Cefixime มีฤทธิ์ในการ anti inflammatory ไหมคะ เจอเคสเด็กแพ้ ibuprofen แล้วกิน cefixime แล้วดีขึ้น ทุกครั้งที่มีอาการเจ็บคอเลยใช้มาตลอดค่ะ แล้วถ้าใช้ cefixime นานๆ เช่น ใช้ทุก 2 เดือน หรือใช้ทุกเดือน จะมีผลอะไรในอนาคตไหมคะ

คำตอบ

Cefixime เป็นยาปฏิชีวนะในกลุ่ม cephalosporins ที่ออกฤทธิ์ยับยั้งการสร้างผนังเซลล์ของแบคทีเรีย มีการออกฤทธิ์กว้าง (broad-spectrum) ครอบคลุมทั้งเชื้อแบคทีเรียแกรมบวก (เช่น Streptococcus pyogenes) และแกรมลบ (เช่น Haemophilus influenzae) จึงมีข้อบ่งใช้หลักในการรักษาการติดเชื้อแบคทีเรียที่ระบบทางเดินหายใจและระบบทางเดินปัสสาวะ ตามหลักเภสัชวิทยาเมื่อมีการติดเชื้อแบคทีเรีย ยาจะช่วยกำจัดเชื้อที่เป็นสาเหตุหลัก ส่งผลให้กระบวนการอักเสบและอาการปวดบวมทุเลาลงตามลำดับ ซึ่งถือเป็นผลทางอ้อมจากการรักษาการติดเชื้อแบคทีเรีย ไม่ไช่ฤทธิ์ต้านการอักเสบ (anti-inflammatory) เหมือนยาในกลุ่ม NSAIDs (เช่น ibuprofen) อย่างไรก็ตามการใช้ยาปฏิชีวนะโดยไม่มีข้อบ่งใช้ที่เหมาะสมติดต่อกันเป็นเวลานานหรือบ่อยเกินไป อาจรบกวนสมดุลของจุลชีพในลำไส้ ทำให้เกิดอาการไม่พึงประสงค์ เช่น ท้องเสีย คลื่นไส้ หรือท้องอืด และในบางรายอาจทำให้เชื้อบางชนิดที่ไม่ตอบสนองต่อยาเจริญเติบโตมากขึ้นจนเกิดการติดเชื้อฉวยโอกาสได้ นอกจากนี้ยังเพิ่มความเสี่ยงต่อการเกิดเชื้อดื้อยา ซึ่งอาจทำให้ในอนาคตยาปฏิชีวนะทั่วไปที่เคยใช้รักษาแล้วได้ผล ไม่สามารถรักษาโรคได้ดีเหมือนเดิม หรือใช้ไม่ได้ผลเลย และต้องเปลี่ยนไปใช้ยาที่แรงขึ้นหรือมีราคาแพงกว่าแทน ดังนั้นควรมีการประเมินความเหมาะสมในการใช้ยาปฏิชีวนะโดยแพทย์หรือเภสัชกรทุกครั้งก่อนเริ่มใช้ยา เพื่อป้องกันภาวะแทรกซ้อนและความเสี่ยงจากการใช้ยาไม่สมเหตุสมผลในอนาคต

Reference:
1. Ajmal M, Zamir A, Rehman AU, et al. Clinical pharmacokinetics of cefixime: a systematic review. Xenobiotica. 2023;53(3):149-62.
2. Mandell GL, Bennett JE, Dolin R, editors. Mandell, Douglas, and Bennett’s Principles and Practice of Infectious Diseases. 9th ed. Philadelphia: Elsevier; 2020.
3. Brunton LL, Knollmann BC, Hilal-Dandan R, editors. Goodman & Gilman’s The Pharmacological Basis of Therapeutics. 13th ed. New York: McGraw-Hill; 2018.
4. Centers for Disease Control and Prevention (CDC). Antibiotic use and antimicrobial resistance [Internet]. Atlanta: CDC; [cited 2025 Dec 27]. Available from: https://www.cdc.gov/antibiotic-use
5. Cefixime. In: MIMS Thailand [Internet]. Bangkok: MIMS (Thailand) Ltd; 2025 [cited 2025 Dec 27]. Available from: https://www.mims.com/thailand/drug/info/cefixime?mtype=generic

Keywords:
cefixime, anti-inflammatory, ผลข้างเคียง