กลับรายการ
อยากทราบว่าการใช้ clopidogrel เดี่ยวๆ กับการใช้ aspirin low dose (ประมาณ 75 mg) เดี่ยวๆ แบบไหนมีประสิทธิภาพดีกว่ากันค่ะ
62,778 views
คำถาม
อยากทราบว่าการใช้ clopidogrel เดี่ยวๆ กับการใช้ aspirin low dose (ประมาณ 75 mg) เดี่ยวๆ แบบไหนมีประสิทธิภาพดีกว่ากันค่ะ
คำตอบ
Aspirin และ clopidogrel นั้น จัดอยู่ในกลุ่มยาต้านเกล็ดเลือด โดยมีความแตกต่างกันที่การออกฤทธิ์ ยา aspirin ยับยั้งการเกาะกลุ่มของเกล็ดเลือดโดยออกฤทธิ์ยับยั้งเอนไซม์ cyclooxygenase (COX-1) ทำให้เกิดการลดลงของระดับ thromboxane A2 ซึ่งเป็นสารในการทำให้เกล็ดเลือดเกาะกัน ส่วนยา clopidogrel เป็นยากลุ่ม thienopyridine derivative ยับยั้งการเกาะกลุ่มของเกล็ดเลือดโดยป้องกันไม่ให้ adenosine diphosphate ไปจับกับ receptor บน platelet (ADP antogonist) ซึ่งเป็นการออกฤทธิ์ที่ขั้นตอนสุดท้ายของการเกาะกัน ถึงแม้จะมีกลไกการออกฤทธิ์ที่แตกต่างกัน แต่ยาทั้งสองตัวนั้นสามารถนำมาใช้ในการต้านการเกาะกลุ่มของเกล็ดเลือดได้ทั้งคู่ โดยอาจจะมีการใช้เดี่ยว หรืออาจใช้ร่วมกันเพื่อเสริมฤทธิ์กันในบางกรณีได้ ทั้งนี้การนำมาใช้ ทั้งในเรื่องของขนาดและระยะเวลาการให้ก็จะแตกต่างกันไปในแต่ละโรคหรือแต่ละข้อบ่งใช้ด้วย ดังนั้นหากเปรียบเทียบประสิทธิภาพของสองตัวนี้ อาจตอบได้ชัดเจนขึ้นว่าได้ผลดีหรือไม่อย่างไร หากทางคุณมัดหมีได้เพิ่มเติมข้อมูลในส่วนของข้อบ่งใช้ที่ต้องการ เช่น ในผู้ป่วยที่ต้องการป้องกันการกลับเป็นซ้ำของโรคหลอดเลือดหัวใจ หรือ ป้องกันการเกิดโรคหลอดเลือดสมองในอนาคต
สำหรับงานวิจัยที่มีการเปรียบเทียบระหว่าง aspirin และ clopidogrel คืองานวิจัยชื่อว่า CAPRIE (Clopidogrel versus Aspirin in Patients at Risk of Ischemic Events) เป็นงานวิจัยแบบสุ่ม โดยนำผู้ป่วยที่มีความเสี่ยงในการเกิดโรคหลอดเลือดอุดตันจำนวน19,185 คน แบ่งเป็นสองกลุ่ม กลุ่มแรกได้รับ aspirin 325 mg วันละ 1 เม็ด อีกกลุ่มหนึ่งได้รับ clopidogrel 75 mg วันละ 1 เม็ด ติดตามผลเฉลี่ยนาน 1.9 ปี พบว่าในกลุ่มที่ได้รับยา aspirin นั้นเกิดอุบัติการณ์การเกิดโรคหลอดเลือดอุดตันเฉียบพลัน(โรคหลอดเลือดสมองอุดตัน โรคหัวใจขาดเลือดเฉียบพลัน โรคหลอดเลือดส่วนปลาย) ร้อยละ 5.83 ขณะที่กลุ่มที่ได้รับ clopidogrel เกิดอุบัติการณ์ร้อยละ 5.32 โดยความแตกต่างนี้พบว่ามีนัยสำคัญทางสถิติ นอกจากนั้น หากพิจารณาลงไปในกลุ่มผู้ป่วยที่แตกต่างกัน ผลที่ได้ก็มีความแตกต่างด้วย ทั้งนี้จากผลดังกล่าวก็ไม่สามารถนำมาสรุปได้ชัดเจนว่า clopidogrel ให้ประสิทธิภาพที่ดีกว่า aspirin เนื่องจากดังที่เรียนไปข้างต้น ข้อมูลอื่นๆที่ควรนำมาประกอบการตัดสินใจร่วม เช่น ตัวผู้ป่วยเอง ผลข้างเคียงของยา รวมถึงราคานั้นก็เป็นเรื่องสำคัญ
โดยรวม จากคำแนะนำของสมาคม American Heart Association/American College of Cardiology (AHA/ACC) มักจะแนะนำให้ใช้ aspirin เป็นอันดับแรก หากผู้ป่วยเกิดอาการแพ้ มีข้อห้ามในการใช้ aspirin หรือไม่สามารถทนผลข้างเคียงของ aspirin ได้ จึงจะพิจารณาเปลี่ยนมาเป็น clopidogrel แทน ในการป้องกันการกลับเป็นซ้ำของโรคหลอดเลือดหัวใจ และ โรคหัวใจขาดเลือด เป็นต้น
สำหรับงานวิจัยที่มีการเปรียบเทียบระหว่าง aspirin และ clopidogrel คืองานวิจัยชื่อว่า CAPRIE (Clopidogrel versus Aspirin in Patients at Risk of Ischemic Events) เป็นงานวิจัยแบบสุ่ม โดยนำผู้ป่วยที่มีความเสี่ยงในการเกิดโรคหลอดเลือดอุดตันจำนวน19,185 คน แบ่งเป็นสองกลุ่ม กลุ่มแรกได้รับ aspirin 325 mg วันละ 1 เม็ด อีกกลุ่มหนึ่งได้รับ clopidogrel 75 mg วันละ 1 เม็ด ติดตามผลเฉลี่ยนาน 1.9 ปี พบว่าในกลุ่มที่ได้รับยา aspirin นั้นเกิดอุบัติการณ์การเกิดโรคหลอดเลือดอุดตันเฉียบพลัน(โรคหลอดเลือดสมองอุดตัน โรคหัวใจขาดเลือดเฉียบพลัน โรคหลอดเลือดส่วนปลาย) ร้อยละ 5.83 ขณะที่กลุ่มที่ได้รับ clopidogrel เกิดอุบัติการณ์ร้อยละ 5.32 โดยความแตกต่างนี้พบว่ามีนัยสำคัญทางสถิติ นอกจากนั้น หากพิจารณาลงไปในกลุ่มผู้ป่วยที่แตกต่างกัน ผลที่ได้ก็มีความแตกต่างด้วย ทั้งนี้จากผลดังกล่าวก็ไม่สามารถนำมาสรุปได้ชัดเจนว่า clopidogrel ให้ประสิทธิภาพที่ดีกว่า aspirin เนื่องจากดังที่เรียนไปข้างต้น ข้อมูลอื่นๆที่ควรนำมาประกอบการตัดสินใจร่วม เช่น ตัวผู้ป่วยเอง ผลข้างเคียงของยา รวมถึงราคานั้นก็เป็นเรื่องสำคัญ
โดยรวม จากคำแนะนำของสมาคม American Heart Association/American College of Cardiology (AHA/ACC) มักจะแนะนำให้ใช้ aspirin เป็นอันดับแรก หากผู้ป่วยเกิดอาการแพ้ มีข้อห้ามในการใช้ aspirin หรือไม่สามารถทนผลข้างเคียงของ aspirin ได้ จึงจะพิจารณาเปลี่ยนมาเป็น clopidogrel แทน ในการป้องกันการกลับเป็นซ้ำของโรคหลอดเลือดหัวใจ และ โรคหัวใจขาดเลือด เป็นต้น
เอกสารอ้างอิง
• CAPRIE Steering Committee. A randomised, blinded, trial of clopidogrel versus aspirin in patients at risk of ischaemic events (CAPRIE). The Lancet 1996:348 ;1329 – 1339.
• Bhatt DL, Fox KAA, Hacke W, et al. Clopidogrel and Aspirin versus Aspirin Alone for the Prevention of Atherothrombotic Events. N Engl J Med 2006; 354:1706-1717.
• Aspirin. In: DRUGDEX® Evaluations. [Online]. 2010 Aug 25. Available from: MICROMEDEX® Healthcare Series; 2010. [cited 2010Aug 25].
• Bhatt DL, Fox KAA, Hacke W, et al. Clopidogrel and Aspirin versus Aspirin Alone for the Prevention of Atherothrombotic Events. N Engl J Med 2006; 354:1706-1717.
• Aspirin. In: DRUGDEX® Evaluations. [Online]. 2010 Aug 25. Available from: MICROMEDEX® Healthcare Series; 2010. [cited 2010Aug 25].