สวัสดีค่ะ รบกวนสอบถามเรื่องยาลดไขมัน ผู้ป่วยเพศชาย มีไขมันในเลือดสูง คุณหมอสั่งยาในกลุ่ม Statin ให้ทาน 1 เม็ด และนัดตรวจเลือดอีกที ใน 3 เดือน ปรากฏว่า ค่าไขมันลดลง แต่ ค่า Creatine Kinase สูงถึง 1274 U/L (แต่คนไข้ไม่ได้มีอาการปวดเมื่อยกล้ามเนื่อใด ๆ เลยค่ะ) หลังจากนั้น คุณหมอเปลี่ยนมาให้ทาน Ezetimibe 10 mg วันละ 1 เม็ดแค่ตัวเดียว แล้วมาตรวจเลือดใน 3 เดือน ก็ยังพบว่า ค่า Creatine Kinase ยังสูงถึง 747 U/L ตอนนี้คุณหมอเลยสั่งหยุดยาลดไขมันทุกตัว แล้วมาดูผลตรวจเลือดอีกที ใน 1 เดือน คุณหมอเกริ่นว่า ถ้าผู้ป่วยมีอาการข้างเคียงจากการใช้ยา Statin และ Ezetimibe อาจจะต้องเปลี่ยนมาเป็นยาลดไขมันชนิดฉีดแทน ซึ่งราคาสูงมาก คำถามคือ มียาลดไขมันกลุ่มอื่นที่ไม่ใช่ Statin และ Ezetimibe หรือไม่คะ ที่ให้ผลในการลดไขมันในเลือด และพบอาการข้างเคียงน้อย ขอบพระคุณล่วงหน้าสำหรับคำตอบค่ะ

Creatine kinase (CK) มักพบในเนื้อเยื่อที่ใช้พลังงานสูง เนื่องจากเป็นเอนไซม์ที่เกี่ยวข้องกับการขนส่งพลังงานในกล้ามเนื้อลาย กล้ามเนื้อหัวใจและสมอง หากพบระดับเอนไซม์ CK ในเลือดสูงขึ้นอาจบ่งบอกถึงอาการไม่พึงประสงค์ต่อกล้ามเนื้อ (เช่น ปวดกล้ามเนื้อ กล้ามเนื้ออ่อนแรง กล้ามเนื้อลายสลาย เป็นต้น) ซึ่งสาเหตุอาจเกิดจากการได้รับ statin หรือ ezetimibe โดยความหลากหลายทางพันธุกรรมส่งผลให้ผู้ป่วยมีการตอบสนองต่อยาแตกต่างกัน หรือเกิดจากการที่ยาไปรบกวนการทำงานของแหล่งสร้างพลังงานของเซลล์กล้ามเนื้อ หรือเกิดจากยากระตุ้นการทำลายเซลล์กล้ามเนื้อผ่านระบบภูมิคุ้มกัน นอกจากนี้ยังมีปัจจัยอื่น ๆ ที่ทำให้ระดับเอนไซม์ CK ในเลือดสูงได้ เช่น โรคร่วมอื่น ๆ ของผู้ป่วย การทำงานของไตบกพร่อง การติดเชื้อ ยาหรือสารเคมี) เป็นต้น หากระดับ creatine kinase สูงจากยาทั้งสองตัว อาจพิจารณาใช้ยารักษาภาวะไขมันผิดปกติกลุ่มอื่นที่ไม่ใช่ statin และ ezetimibe ซึ่งมีดังต่อไปนี้ 1) ยากลุ่มไฟเบรต (fibrate) เช่น fenofibrate, gemfibrozil ซึ่งมีฤทธิ์ดีในการลดไขมันชนิดไตรกลีเซอไรด์ 2) คอเลสไทรามีน (cholestyramine) ซึ่งออกฤทธิ์ยับยั้งการดูดซึมของไขมันและมีผลลด LDL 3) ยายับยั้งเอนไซม์พีซีเอสเค-9 (protein convertase subtilisin/kexin type 9 inhibitors หรือ PCSK9 inhibitors) ซึ่งเป็นรูปแบบฉีดเข้าใต้ผิวหนัง ช่วยลด LDL เช่น alirocumab, evolocumab, inclisiran 4) ยาลดการสร้างอะโปไลโพโปรตีนบี-100 (apolipoprotein B-100) ออกฤทธิ์ยับยั้งการสร้างไขมันชนิด VLDL และลด LDL ได้แก่ mipomersen ใช้ฉีดเข้าใต้ผิวหนัง 5) ไนอะซิน (niacin) และอนุพันธ์ไนอะซิน เช่น acipimox ออกฤทธิ์ลดไตรกลีเซอไรด์ในเลือดและ LDL และช่วยเพิ่ม HDL และ 6) ยากลุ่มกรดไขมันโอเมกา-3 (omega-3 fatty acids) เช่น icosapent ethyl (ethyl eicosapentaenoic acid, E-EPA, ethyl icosapentate) ที่ใช้ลดภาวะไตรกลีเซอไรด์ในเลือดที่สูง