คณะเภสัชศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล
กลับรายการ

ยาamoxycilinมีผลต่อยาคุมกำเนิดรึไม่ ยาultracarebon มีผลต่อยาคุมกำเนิดรึไม่

6,991 views

คำถาม

ยาamoxycilinมีผลต่อยาคุมกำเนิดรึไม่
ยาultracarebon มีผลต่อยาคุมกำเนิดรึไม่

คำตอบ

ยา amoxycilin และ Ultracarbon® (เป็นชื่อการค้าของ activated charcoal หรือถ่านกัมมันต์) อาจมีผลลดประสิทธิภาพของยาคุมกำเนิด โดยเฉพาะยาคุมกำเนิดชนิดรับประทาน (oral contraceptive; OC) กรณี amoxicillin ถึงแม้ว่ามีหลายการศึกษาที่แสดงให้เห็นว่า ไม่มีผลลดระดับยาในเลือดของยาคุมกำเนิดชนิดรับประทาน แต่อย่างไรก็ตามยังมีรายงานความล้มเหลวในการใช้ยาคุมกำเนิดชนิดรับประทานในผู้หญิงที่ใช้ร่วมกับยากลุ่ม penicillins (amoxicillin เป็นยาในกลุ่มนี้) ทั้งนี้อาจเป็นเพราะ amoxicillin ลดจำนวนแบคทีเรียที่อยู่บริเวณลำไส้ (normal flora) ที่ช่วยสร้างเอนไซม์ที่ใช้ในการเปลี่ยนแปลงยาคุมกำเนิดและดูดซึมกลับเข้าร่างกายอีกครั้งในช่วงที่มีการหมุนเวียนยาระหว่างลำไส้และตับ (entero-hepatic circulation) ดังนั้นการให้ยา amoxicillin จึงทำให้การดูดซึมยาเข้าร่างกายลดลง สำหรับ Ultracarbon® ยังไม่มีหลักฐานทางวิชาการที่ชัดเจนที่ระบุว่าสามารถลดระดับยาคุมกำเนิดในเลือดได้ แต่อย่างไรก็ตามจากคุณสมบัติของ Ultracarbon® ที่สามารถดูดซับสารพิษรวมถึงยาหลายชนิด หากจำเป็นต้องรับประทานร่วมกัน ควรรับประทาน Ultracarbon® ภายหลังยาคุมกำเนิดอย่างน้อย 1 ชั่วโมง
ดังนั้นหากต้องการใช้ยา amoxicillin หรือ Ultracarbon® ร่วมกับยาคุมกำเนิดชนิดรับประทานควรระวังว่าอาจเกิดปฏิกิริยาได้ ด้วยเหตุนี้แนะนำให้คุมกำเนิดโดยใช้วิธีอื่นร่วมด้วย เช่น การใช้ถุงยางอนามัย เป็นต้น
Keywords: amoxicillin, activated charcoal, oral contraceptive


เอกสารอ้างอิง

1. Dossetor L. Points from letters: Drug interaction with oral contraceptives. Br Med J. 1975;4(5994): 467.
2. Tatro DS. Drug interaction facts. St. Louis, Missouri: Wolter Kluwer Health; 2013