เมื่อวันที่ 2556 ดิฉันปาดเมื่อยหลัง และแข้งขา ไปหาหมอๆให้ยา Spamus เป็นยาคลายกล้ามเนื้อ ยาพาราเซลตามอล แก้ไข้แก้ปวด ยา BUFENAC บรรเทาอาการปวดเมื่อยกล้ามเนื่อและเส้นเอ็น และยาOmeprazole GPO ซึ่งเป็นยารักษาแผลในกระเพาะอาหาร และลดกรดในกระเพาะอาหาร รักษาแผลในทางเดินอาหาร ให้กินก่อนอาหาร 30 นาที ส่วนยาอื่นๆนั้นให้กินหลังอาหารทันที ให้ยามากิน 5 วัน ดิฉันกินยาตามหมอ เป็นเวลา 2 วัน ท้องอืด อาหารไม่ย่อย เลยหยุดกินยา แต่ท้องก็อืด อาหารไม่ย่อยอยู่เหมือนเดิม ดฉันคิดว่าหมอให้ยาไม่ถูก เพราะยา Omeprazole GPO ซึ่งหมอบอกว่าเป็นยาเคลือบกระเพาะ แต่ดิฉันค้นดูในกูเกิล มันไม่ถูกกับโรคเลยดิฉันจะทำอย่างไรดี ขณะนี้ยังท้องอืดเป็นวันที่6 แล้ว จะกินยาอะไรดีท้องถึงจะหายอืืดท้อง ดิฉันไม่เคยมีปัญหาเกี่ยวกับกระเพาะเลย

จากข้อมูลผู้ป่วยได้รับยาทั้งหมด 4 ชนิดคือ tolperisone (Spamus®), ibuprofen(Bufenac®), paracetamol และ omeprazole ซึ่งในกรณีของผู้ป่วยยาแต่ละชนิดน่าจะมีข้อบ่งใช้ตามนี้
• tolperisone ใช้เป็นยาคลายกล้ามเนื้อ
• paracetamol ลดอาการปวด
• ibuprofen ลดอาการปวด อักเสบ
• omeprazole เพื่อป้องกันภาวะแทรกซ้อนต่อกระเพาะอาหารจากยา ibuprofen
โดยยา ibuprofen เป็นยาที่ลดอาการปวดหรืออักเสบได้ดี แต่เนื่องจากยาดังกล่าวอาจทำให้เกิดแผลในกระเพาะอาหารได้ ในบางคน เช่น ผู้ที่ได้รับยาขนาดสูงเป็นระยะเวลานาน ผู้ที่มีประวัติเป็นโรคกระเพาะอาหาร หรือผู้สูงอายุ ในทางปฏิบัติจึงมักให้ยาที่มีฤทธิ์ป้องกันเยื่อบุกระเพาะอาหารถูกกรดทำลายควบคู่ไปพร้อมกับยา ibuprofen และยา omeprazole ก็เป็นยาที่นิยมมากตัวหนึ่ง (1)
ส่วนอาการท้องอืด อาหารไม่ย่อย เกิดได้จากหลายปัจจัย เช่น ชนิดของอาหาร โรคในระบบทางเดินอาหาร ภาวะเครียด หรือยา ซึ่งในกรณีของผู้ป่วย ยาก็อาจเป็นปัจจัยอย่างหนึ่งที่ทำให้เกิดอาการท้องอืด หรืออาหารไม่ย่อย โดยเฉพาะยา ibuprofen ซึ่งอาจทำให้เกิดอาการข้างเคียงเช่นนั้นได้บ่อยครั้ง แม้จะได้รับยา omeprazole ร่วมด้วยแล้วก็ตาม รวมทั้งยา omeprazole ก็เป็นยาที่มีรายงานอาการข้างเคียงเกี่ยวกับทางเดินอาหาร เช่น ปวดท้อง ท้องอืดแน่นท้อง ท้องเสีย คลื่นไส้ อาเจียน ได้ประมาณ 2.7 % เช่นกัน (2) ดังนั้นกรณีของผู้ป่วยควรเริ่มต้นจากการรับประทานยาแก้ปวดและคลายกล้ามเนื้อหลังอาหารทันที ไม่ควรรับประทานยาตอนท้องว่างดื่มน้ำตามมากๆ และหยุดใช้ยาเมื่ออาการปวดเมื่อยดีขึ้น ส่วนยา omeprazole โอกาสในการทำให้เกิดอาการนี้มีน้อย และยังเป็นยาที่นิยมใช้ทั้งป้องกันอาการไม่พึงประสงค์จาก ibuprofen และรักษาอาการปวดท้อง ท้องอืด อาหารไม่ย่อยอีกด้วย จึงสามารถทานก่อนอาหารประมาณ 30 นาที ตามที่ได้รับคำแนะนำไว้ แต่หากปฏิบัติตามนี้แล้วยังไม่ดีขึ้น ควรกลับไปพบแพทย์เพื่อวินิจฉัยเพิ่มเติมต่อไป
Key words: omeprazole, paracetamol, tolpersione, dyspepsia, flatulence, NSAIDs, อาหารไม่ย่อย, ท้องอืด, ยาลดกรด, กระเพาะอาหาร