คณะเภสัชศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล
กลับรายการ

สวัสดีค่ะ เราเพิ่งเริ่มทานยาคุมรายเดือนแบบ 21 เม็ด ได้เป็นเวลา 14 วัน (ทานวันแรกของการเป็นประจำเดือน) ซึ่งทานตรงเวลาทุกวันและได้มีเพศสัมพันธ์กับแฟนโดยไม่ได้มีการป้องกันอื่นร่วมด้วย อยากทราบว่ายาคุมทำงานเต็มที่หรือยังคะ แล้วเปอร์เซ็นต์การตั้งครรภ์อยู่ที่เท่าไร

441 views

คำถาม

สวัสดีค่ะ เราเพิ่งเริ่มทานยาคุมรายเดือนแบบ 21 เม็ด ได้เป็นเวลา 14 วัน (ทานวันแรกของการเป็นประจำเดือน) ซึ่งทานตรงเวลาทุกวันและได้มีเพศสัมพันธ์กับแฟนโดยไม่ได้มีการป้องกันอื่นร่วมด้วย อยากทราบว่ายาคุมทำงานเต็มที่หรือยังคะ แล้วเปอร์เซ็นต์การตั้งครรภ์อยู่ที่เท่าไร

คำตอบ

ยาคุมกำเนิดชนิดฮอร์โมนรวมแบบ 21 เม็ด โดยทั่วไปประกอบด้วยเม็ดยาฮอร์โมนรวมทั้งหมด 21 เม็ดและไม่มีเม็ดแป้ง หากเริ่มรับประทานเม็ดแรกในวันแรกของการมีประจำเดือน ตามหลักเวชปฏิบัติสากล WHO & FSRH Guidelines ยาจะมีผลยับยั้งการตกไข่และทำให้มูกบริเวณปากมดลูกเหนียวข้นขึ้น ทำให้อสุจิเคลื่อนผ่านเข้าสู่โพรงมดลูกได้ยากขึ้นได้ทันทีตั้งแต่เม็ดแรกที่เริ่มทาน โดยไม่จำเป็นต้องใช้วิธีคุมกำเนิดอื่นร่วมด้วย 

สำหรับร้อยละของการตั้งครรภ์ ไม่สามารถระบุเป็นเปอร์เซ็นต์สำหรับการมีเพศสัมพันธ์เพียงครั้งเดียวได้ เนื่องจากข้อมูลประสิทธิผลของยาคุมส่วนใหญ่รายงานเป็นอัตราการตั้งครรภ์ตลอด 1 ปีของการใช้ยา โดยการใช้ยาอย่างถูกต้องและสม่ำเสมอจะมีประสิทธิผลสูงมาก แต่ประสิทธิผลจะลดน้อยลงอย่างชัดเจนหากมีการลืมรับประทานยา หรือรับประทานยาไม่สม่ำเสมอ ทั้งนี้ ตัวเลขอัตราการตั้งครรภ์ต่อผู้ใช้ 100 คนต่อปี ไม่สามารถนำมาใช้แทนโอกาสตั้งครรภ์จากการมีเพศสัมพันธ์เพียงครั้งเดียวได้ ดังนั้น หากเริ่มยาคุมในวันแรกของประจำเดือน และรับประทานตรงเวลาทุกวันมาแล้ว 14 วัน โดยไม่มีการลืมรับประทานยา และไม่มีปัจจัยที่ลดประสิทธิภาพของยาคุมกำเนิด เช่น มีอาการอาเจียนหรือท้องเสียรุนแรงหลังรับประทานยา หรือการใช้ยาบางชนิดที่อาจลดประสิทธิภาพของยาคุมกำเนิด กรณีนี้จะถือว่ายามีผลในการคุมกำเนิดแล้ว และมีความเสี่ยงตั้งครรภ์ต่ำ ทั้งนี้ ยาคุมกำเนิดไม่สามารถป้องกันโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ได้ หากมีความเสี่ยงควรใช้ถุงยางอนามัยร่วมด้วย


เอกสารอ้างอิง

World Health Organization. Selected practice recommendations for contraceptive use. 4th ed. Geneva: World Health Organization; 2025. 92 p.
Faculty of Sexual and Reproductive Healthcare. FSRH clinical guideline: combined hormonal contraception [Internet]. London: FSRH; 2019 [updated 2023 Oct; cited 2026 Sep 16]. Available from: https://www.fsrh.org/standards-and-guidance/documents/combined-hormonal-contraception/
Trussell J. Contraceptive efficacy. In: Hatcher RA, Trussell J, Nelson AL, Cates W, Kowal D, Policar MS, editors. Contraceptive technology. 20th ed. New York: Ardent Media; 2011. p. 779-863.